Helmut Qualtinger

Helmut Qualtinger werd geboren in Wenen, Oostenrijk. Hij studeerde aanvankelijk geneeskunde, maar stopte om journalist en filmcriticus te worden voor lokale kranten, terwijl hij teksten begon te schrijven voor cabaretvoorstellingen en toneelstukken. Hij debuteerde als acteur in een studententheater en volgde gastcolleges aan het Max Reinhardt Seminar. Vanaf 1947 trad hij op in cabaret. In 1949 werd zijn eerste toneelstuk, 'Jugend vor den Schranken', opgevoerd in Graz. Tot 1960 werkte hij samen in cabaretprogramma's met het 'Namenlosen Ensemble', met onder anderen Gerhard Bronner en Carl Merz. Qualtinger was berucht om zijn praktische grappen, zoals in 1951 toen hij een vals nieuwsbericht plaatste over de komst van een fictieve Inuit-dichter genaamd Kobuk, die hij zelf speelde op het station. Zijn doorbraak kwam in 1961 met het eenakter 'Der Herr Karl', waarin hij een opportunistische kruideniersbediende portretteerde die zijn leven vertelt vanaf de Habsburgse tijd tot na de Tweede Wereldoorlog. Dit stuk, dat de Oostenrijkse betrokkenheid bij het nazisme aan de kaak stelde, leverde hem veel vijanden op. Vanaf de jaren 70 gaf hij veelgevraagde voordrachten, onder meer uit 'Mein Kampf' en 'Die letzten Tage der Menschheid'. Hij speelde talloze theater-, tv- en filmrollen, waaronder zijn laatste in 'The Name of the Rose' (1986). Qualtinger overleed in 1986 in Wenen aan een leveraandoening.